REV - Sarmiento - Nº 21, 2017
Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/2183/22108
Browse
Recent Submissions
Now showing 1 - 20 of 22
Item Luís Alberto Alves & Joaquim Pintassilgo (Coord.), Investigar, intervir e preservar em História da Educação. (Porto, CITCEM – Centro de Investigação Transdisciplinar ‘Cultura, espaço e memória’/ HISTEDUP - Associação de História da Educação de Portugal, 2017) [Reseña](2017) Magalhaes Kassar, Mônica de CarvalhoItem Item Item Profesorado morto por mor da represión franquista(2017) Sin autorItem Alonso Ríos en Gondomar: un imaxinario, aínda que posíbel, paseo(2017) Méixome Quinteiro, CarlosItem Acotaciones a un expediente de depuración: el caso de María Barbeito Cerviño(2017) Iglesias-Salvado, José-LuisItem Política y educación en Antonio Gramsci(2017) Trebisacce, Nicola[Resumen] El artículo, escrito con ocasión del 80 aniversario de la muerte de Antonio Gramsci, pretende subrayar la centralidad que el político italiano asigna a la cultura y a la educación en el proyecto de construir una alternativa a la sociedad burguesa. Y al repensar el marxismo a la luz de la nueva situación histórica italiana (e internacional), Gramsci identifica en la filosofía de la praxis y en la relación entre intelectuales y masas las condiciones para la construcción de una “cultura hegemónica” y un “principio educativo”, capaz entrenar al hombre nuevo (el Leonardo moderno) y realizar la sociedad comunistaItem Ritmos com sentido: educar o corpo, a alma e o espírito em escolas Waldorf(2017) Pereira Henriques, Raquel[Abstract] This paper had been written under the INOVAR project – Itineraries of pedagogical innovation: reference schools and experiences in Portugal in the twentieth century (2016- 2019), funded by the Portuguese Foundation for Science and Technology, since May 2016. This project’s aim is to develop a historical analysis of pedagogical models and educational experiences that have emerged as innovative, or which consist of forms of schooling that represent an alternative to the common school model. The project focuses on the methodologies that were or are still used in these cases, as well as on the foundations and trajectories that characterize these institutions. The São Jorge Kindergarten is one of the cases studied. It is a private and cooperative, non-profit educational institution founded in 1984 according to the principles of Rudolf Steiner’s Waldorf pedagogy. We used texts from this philosopher, several theoretical studies archival records of the school, oral testimonies of educators and parents, as well as direct and participant observations of some activitiesItem Represión política e castigo do profesorado republicano na provincia de Lugo: as consecuencias do 36(2017) Costa Rico, Antón; Bolaño Amigo, María Eugenia[Resumo] No contexto dun marco social tan intensamente rural como era o da provincia de Lugo cando alborecía o século XX tamén a realidade escolar era apagada, mais paulatinamente contra o final dos anos vinte tamén nela se puideron apreciar fermentos e dinámicas de renovación pedagóxica, intensificadas no tempo da II República. O golpe militar franquista tronzou, mesmo con vidas, aquel proceso, do que recuperamos aquí fragmentos significativos da súa memoriaItem Uma escola para a independência e para a responsabilidade: o Jardim Infantil Pestalozzi(2017) Pessoa, Ana María[Resumo] O Jardim Infantil Pestalozzi (1955-….) é uma escola de ensino particular, em Lisboa. Este artigo dá conta da investigação que sobre ele está a ser feita no âmbito do projeto INOVAR – Roteiros da inovação pedagógica: escolas e experiências de referência em Portugal no século XX, financiado pela Fundação para a Ciência e a Tecnologia (FCT) desde maio de 2016. O projeto pretende identificar e caracterizar um conjunto de escolas e experiências inovadoras, criadas em Portugal ao longo do século XX. A análise de diferentes práticas, paradigmas pedagógicos e metodologias representativas de formas de escolarização alternativas que, então ou ainda hoje caracterizam essas instituições, são outros dos objetivos do projeto. Como fontes para este artigo foram utilizadas diversas publicações e materiais produzidos pela escola, a extensa documentação de arquivo (planos de atividades, relatórios, cartas, atas, imprensa escolar, fotografias, documentos audiovisuais, …) e testemunhos orais.Item O proceso de depuración do maxisterio na provincia da Coruña(2017) Gabriel Fernández, Narciso de[Resumo] Neste artigo ofrécese unha visión panorámica da depuración sufrida polo maxisterio público da provincia da Coruña entre 1936 e 1942, que conduciu á sanción dunha boa parte dos seus efectivos. Examínase primeiro a represión practicada polas autoridades militares e académicas, concentrada nos meses de agosto e setembro de 1936, e despois a realizada polo aparato especificamente depurador entre 1937 e 1942; diferénciase o alcance que tivo este proceso para mestras e mestres; descríbese a xeografía da represión, tomando o concello como unidade de análise; e revísanse os expedientes de depuración de Xosé Toba Fernández e de Palmira González López. As principais fontes utilizadas foron o Boletín Oficial do Estado e o Boletín Oficial da Provincia da Coruña, que permitiron cuantificar o proceso, e os expedientes de depuración, que resultan fundamentais para apreciar a súa dinámica e significado.Item A represión franquista en Ourense: novos argumentos contra a desmemoria da persecución sufrida polo maxisterio(2017) Cid Fernández, Xosé Manuel[Resumo] A represión sufrida polo maxisterio en 1936 foi un proceso meditado e organizado para derrubar todo o que lembrase á escola republicana, tanto o seu soporte ideolóxico, como as innovacións metodolóxicas experimentadas nese curto período de renovación e democratización. Ourense foi unha das prazas fortes na consolidación da escola republicana –cunha poderosa asociación con conciencia de clase e unha revista vangardista–, e a resposta dos golpistas pódese cualificar de cruel e desproporcionada. Os amañados consellos de guerra, os paseos, a destitución e/ou inhabilitación para o exercicio da ensinanza, os traslados, as suspensións temporais de emprego e soldo foron as principais sancións a que se enfrontaban, e que padeceu aproximadamente un terzo dos máis de 1700 mestres da provincia. Os outros dous terzos non se libraron dun férreo control sobre a súa vida privada e o seu exercicio profesional. Moitos dos mais perseguidos evitaron o paso de “destituídos” a “paseados” aproveitando a solidariedade dos veciños, das organizacións de axuda a republicanos e das poboacións fronteirizas da raia portuguesa. Entre todas as acusacións, a pertenza á ATEO (Asociación de Trabajadores de la Enseñanza de Orense) era de alto risco, polo que os dirixentes tiraron de imaxinación para pórse a cuberto. De feito, o número de dirixentes da Asociación paseados redúcese a tres, que, ademais, non eran dos mais activos no seu funcionamento. A maior parte conseguiu exiliarse ou permanecer agochada

