Vivas-Costa, JamileCarballo-Costa, LidiaVivas-Costa, Jamile2025-09-022025-09-022025https://hdl.handle.net/2183/45703[Resumo] Introdución A Fisioterapia é un dominio de coñecemento en evolución que precisa de ferramentas analíticas avanzadas para comprender o seu desenvolvemento, identificar tendencias emerxentes e avaliar a contribución dos seus principais actores. A bibliometría, disciplina que aplica métodos cuantitativos ao estudo da produción científica, consolidouse como unha ferramenta fundamental para analizar a estrutura cognitiva dun dominio do coñecemento. Esta tese forma parte desta liña de investigación e ten como obxectivo principal analizar a estrutura cognitiva da Fisioterapia e a súa evolución a través de técnicas de mapeo científico, e identificar os seus principais actores. Mediante unha aproximación bibliométrica, búscase identificar as áreas temáticas predominantes, as institucións e países máis influentes e as dinámicas de colaboración científica dentro deste ámbito. Este estudo responde á necesidade dunha análise detallada que facilite a toma de decisións en política científica, establecendo un punto de partida para futuros estudos sobre a Fisioterapia. Para iso, preséntanse tres estudos empíricos que examinan a produción científica de diversos dominios das ciencias da saúde desde diferentes perspectivas, proporcionando un marco completo para comprender a súa estrutura cognitiva. Metodoloxía A investigación baséase en tres estudos bibliométricos que utilizan bases de datos recoñecidas, como Web of Science e Physiotherapy Evidence Database (PEDro). Utilízanse indicadores de rendemento, impacto e colaboración, xunto con técnicas avanzadas de análise de redes e mapeo científico. Ferramentas como SciMAT e VOSviewer permiten visualizar a evolución temática, as conexións entre autores e institucións e as tendencias emerxentes en Fisioterapia. Resultados O primeiro estudo analiza a evolución da Medicina Integrativa e Complementaria en oncoloxía, combinando o uso de diversas ferramentas de mapeo bibliométrico. Identifica un aumento das publicacións dende o ano 2000 e destaca a importancia da colaboración internacional, sendo os Estados Unidos, China e Alemaña os principais contribuíntes. O segundo estudo presenta un novo método para delimitar o dominio da Fisioterapia, combinando estratexias semánticas e redes de citas. Identificáronse máis de 85.000 publicacións relevantes entre 2000 e 2018. Os países con maior produción científica en Fisioterapia son os Estados Unidos, Australia e o Reino Unido, mentres que as principais institucións inclúen a Universidade de Sidney e a Universidade de Queensland. O terceiro estudo analiza a evolución da Fisioterapia analizando 29.000 artigos indexados en PEDro entre 1986 e 2017. Obsérvase un crecemento exponencial da produción científica, cun aumento dos estudos clínicos controlados e revisións sistemáticas. Ademais, identifícanse tendencias emerxentes en técnicas como métodos de Fisioterapia baseados na evidencia e actividade física e exercicio en persoas con patoloxía. Conclusións A investigación demostra que a bibliometría é unha ferramenta clave para comprender a evolución e a estrutura dun dominio científico. Identificáronse as principais áreas temáticas, as institucións máis produtivas e as dinámicas de colaboración en Fisioterapia. Estes achados permiten orientar futuras investigacións, optimizar as estratexias de publicación e apoiar a toma de decisións de política científica.[Resumen] Introducción La Fisioterapia es un dominio de conocimiento en evolución que requiere de herramientas analíticas avanzadas para comprender su desarrollo, identificar tendencias emergentes y evaluar la contribución de sus actores principales. La bibliometría, disciplina que aplica métodos cuantitativos al estudio de la producción científica, se ha consolidado como una herramienta clave para analizar la estructura cognitiva de un dominio del conocimiento. Esta tesis se enmarca en esta línea de investigación y tiene como objetivo principal analizar la estructura cognitiva de la Fisioterapia y su evolución mediante técnicas de mapeo de la ciencia, e identificar a sus actores principales. A través de un enfoque bibliométrico, se busca identificar las áreas temáticas predominantes, las instituciones y países más influyentes, y las dinámicas de colaboración científica dentro de este campo. Este estudio responde a la necesidad de contar con un análisis detallado que facilite la toma de decisiones en política científica, estableciendo un punto de partida para futuros estudios sobre la fisioterapia. Para ello, se presentan tres estudios empíricos que examinan la producción científica de varios dominios de ciencias de la salud desde diferentes perspectivas, proporcionando un marco integral para la comprensión de su estructura cognitiva. Metodología La investigación se basa en tres estudios bibliométricos que utilizan bases de datos reconocidas, como Web of Science y Physiotherapy Evidence Database (PEDro). Se emplean indicadores de rendimiento, impacto y colaboración, junto con técnicas avanzadas de análisis de redes y mapeo de la ciencia. Herramientas como SciMAT y VOSviewer permiten visualizar la evolución temática, las conexiones entre autores e instituciones y las tendencias emergentes en Fisioterapia. Resultados El primer estudio analiza la evolución de la Medicina Integrativa y Complementaria en oncología, combinando la utilización de varias herramientas de mapeado bibliométrico diferentes. Identifica un incremento de publicaciones desde el año 2000 y destaca la importancia de la colaboración internacional, con Estados Unidos, China y Alemania como principales contribuyentes. El segundo estudio presenta un nuevo método de delineación del dominio Fisioterapia, combinando estrategias semánticas y redes de citación. Se identifican más de 85.000 publicaciones relevantes entre 2000 y 2018. Los países con mayor producción científica en Fisioterapia son Estados Unidos, Australia y el Reino Unido, mientras que las instituciones líderes incluyen la Universidad de Sydney y la Universidad de Queensland. El tercer estudio examina la evolución de la Fisioterapia mediante el análisis de 29.000 artículos indexados en PEDro entre 1986 y 2017. Se observa un crecimiento exponencial en la producción científica, con un aumento en estudios clínicos controlados y revisiones sistemáticas. Además, se identifican tendencias emergentes en técnicas como los métodos de Fisioterapia basada en la evidencia y la actividad física y el ejercicio en personas con patología. Conclusiones La investigación demuestra que la bibliometría es una herramienta clave para comprender la evolución y la estructura de un dominio científico. Se identifican las principales áreas temáticas, las instituciones más productivas y las dinámicas de colaboración en Fisioterapia. Estos hallazgos pueden orientar futuras investigaciones, optimizar estrategias de publicación y apoyar la toma de decisiones en política científica.[Abstract] Introduction Physiotherapy is an evolving knowledge domain that requires advanced analytical tools to understand its development, identify emerging trends and assess the contribution of its main actors. Bibliometrics, a discipline that applies quantitative methods to the study of scienti c production, has established itself as a key tool for analysing the cognitive structure of a knowledge domain. This thesis is part of this line of research and its main objective is to analyse the cognitive structure of physiotherapy and its evolution by means of science mapping techniques, and to identify its main actors. Through a bibliometric approach, it seeks to identify the predominant thematic areas, the most influential institutions and countries, and the dynamics of scientific collaboration within this field. This study responds to the need for a detailed analysis that facilitates decision- making in scientific policy, establishing a starting point for future studies on physiotherapy. To this end, three empirical studies are presented. They examine the scientific production of various health science domains from different perspectives, providing a comprehensive framework for understanding their cognitive structure. Methodology The research is based on three bibliometric studies using recognised databases such as Web of Science and Physiotherapy Evidence Database (PEDro). Performance, impact and collaboration indicators are used, together with advanced network analysis and science mapping techniques. Tools such as SciMAT and VOSviewer allow visualisation of thematic evolution, connections between authors and institutions, and emerging trends in physiotherapy. Results The first study analyses the evolution of Integrative and Complementary Medicine in oncology, combining the use of several different bibliometric mapping tools. It identifies an increase in publications since 2000 and highlights the importance of international collaboration, with the United States, China and Germany as major contributors. The second study presents a new method of delineating the physiotherapy domain, combining semantic strategies and citation networks. More than 85,000 relevant publications are identified between 2000 and 2018. The countries with the highest scientific output in physiotherapy are the United States, Australia and the United Kingdom, while the leading institutions include the University of Sydney and the University of Queensland. The third study examines the evolution of physiotherapy by analysing 29,000 articles indexed in PEDro between 1986 and 2017. An exponential growth in scienti fic output is observed, with an increase in controlled clinical studies and systematic reviews. In addition, emerging trends in techniques such as evidence-based physiotherapy methods and physical activity and exercise in people with pathology are identified. Conclusions The research demonstrates that bibliometrics is a key tool for understanding the evolution and structure of a scientific domain. The main thematic areas, the most productive institutions and the dynamics of collaboration in physiotherapy are identi fied. These findings can guide future research, optimise publication strategies and support science policy decision-making.glgAttribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 Internationalhttp://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/Producción científicaMétodos cuantitativosWeb of SciencePhysiotherapy Evidence Database (PEDro).Identificación da estrutura cognitiva da fisioterapia e dos seus actores principais a través da bibliometríadoctoral thesisopen access