Use this link to cite:
https://hdl.handle.net/2183/47509 Ciudad, ruptura y hip hop. Del Bronx a Torrejón
Loading...
Identifiers
Publication date
Authors
Vázquez Fernández, Olalla
Advisors
Other responsabilities
Journal Title
Bibliographic citation
Type of academic work
Academic degree
Abstract
[Resumen]
Este trabajo investiga la relación entre la ciudad y la cultura hip hop a través del concepto de ruptura, entendida como un estado de fractura física, social y cultural del territorio provocado por procesos de abandono institucional, segregación y desigualdad. El estudio analiza cómo estos contextos de crisis favorecen la aparición de prácticas artísticas que actúan como herramientas de resistencia, construcción de identidad y reparación simbólica del espacio.
A través de un análisis comparativo entre el Bronx (Nueva York), barrio donde nace el hip hop, y Torrejón de Ardoz (Madrid), lugar de entrada del movimiento en España, se explora cómo el hip hop surge como una respuesta creativa a la ruptura. En Madrid, se presta especial atención al papel de la base militar estadounidense y la “modernidad importada” (visibles en ejemplos como el Edificio Corea o El Encinar) como catalizadores de un intercambio cultural que desbordó el bloqueo institucional del régimen franquista y permitió la entrada de nuevos lenguajes urbanos.
La aportación principal de esta investigación es la propuesta de la arquitectura como el quinto elemento del hip hop. La arquitectura no es un simple escenario, sino una disciplina que marca las reglas del juego: el muro como lienzo para el grafiti, el pavimento como soporte técnico para el breaking y el vacío urbano como caja de resonancia para el rap. En definitiva, el analisis demuestra como el hip hop resignifica espacios marginales, transformando la fractura en identidad y el lugar de paso en un escenario de comunidad.
[Resumo] Este traballo investiga a relación entre a cidade e a cultura hip hop a través do concepto de ruptura, entendida como un estado de fractura física, social e cultural do territorio provocado por procesos de abandono institucional, segregación e desigualdade. O estudo analiza como estes contextos de crise favorecen a aparición de prácticas artísticas que actúan como ferramentas de resistencia, construción de identidade e reparación simbólica do espazo. A través dunha análise comparativa entre o Bronx (Nova York), barrio onde comezou o movemento, e Torrejón de Ardoz (Madrid), punto de entrada do movemento en España, explórase como o hip hop xorde como unha resposta creativa á ruptura. En Madrid, préstase especial atención ao papel da base militar estadounidense e a “modernidade importada” (visibles en exemplos como o Edificio Corea ou O Encinar) como catalizadores dun intercambio cultural que desbordou o bloqueo institucional do réxime franquista e permitiu a entrada de novos linguaxes urbanos. A achega principal desta investigación é a proposta da arquitectura como o quinto elemento do hip hop. A arquitectura non é un simple escenario, senón unha disciplina que marca as regras do xogo: o muro como lenzo para o grafiti, o pavimento como soporte técnico para o breaking e o baleiro urbano como caixa de resonancia para o rap. En definitiva, a análise demostra como o hip hop resignifica espazos marxinais, transformando a fractura en identidade e o lugar de paso nun escenario de comunidade.
[Abstract] This work investigates the relationship between the city and hip hop culture through the concept of rupture, understood as a state of physical, social, and cultural fracture of the territory caused by processes of institutional neglect, segregation, and inequality. The study analyzes how these contexts of crisis foster the emergence of artistic practices that act as tools for resistance, identity building, and the symbolic repair of space. Through a comparative analysis between the Bronx (New York), place where hip hop was born, and Torrejón de Ardoz (Madrid), point of entry of the movement in Spain, it explores how hip hop emerges as a creative response to rupture. In Madrid, special attention is paid to the role of the U.S. military base and “imported modernity” (visible in examples such as the Corea Building or El Encinar) as catalysts for a cultural exchange that bypassed the institutional blockade of the Franco regime and allowed the entry of new urban languages. The main contribution of this research is the proposal of architecture as the fifth element of hip hop. Architecture is not a mere stage, but a discipline that sets the rules of the game: the wall as a canvas for graffiti, the pavement as technical support for breaking, and the urban void as a resonance chamber for rap. Ultimately, the analysis demonstrates how hip hop resignifies marginal spaces, transforming fracture into identity and transient places into a stage for community.
[Resumo] Este traballo investiga a relación entre a cidade e a cultura hip hop a través do concepto de ruptura, entendida como un estado de fractura física, social e cultural do territorio provocado por procesos de abandono institucional, segregación e desigualdade. O estudo analiza como estes contextos de crise favorecen a aparición de prácticas artísticas que actúan como ferramentas de resistencia, construción de identidade e reparación simbólica do espazo. A través dunha análise comparativa entre o Bronx (Nova York), barrio onde comezou o movemento, e Torrejón de Ardoz (Madrid), punto de entrada do movemento en España, explórase como o hip hop xorde como unha resposta creativa á ruptura. En Madrid, préstase especial atención ao papel da base militar estadounidense e a “modernidade importada” (visibles en exemplos como o Edificio Corea ou O Encinar) como catalizadores dun intercambio cultural que desbordou o bloqueo institucional do réxime franquista e permitiu a entrada de novos linguaxes urbanos. A achega principal desta investigación é a proposta da arquitectura como o quinto elemento do hip hop. A arquitectura non é un simple escenario, senón unha disciplina que marca as regras do xogo: o muro como lenzo para o grafiti, o pavimento como soporte técnico para o breaking e o baleiro urbano como caixa de resonancia para o rap. En definitiva, a análise demostra como o hip hop resignifica espazos marxinais, transformando a fractura en identidade e o lugar de paso nun escenario de comunidade.
[Abstract] This work investigates the relationship between the city and hip hop culture through the concept of rupture, understood as a state of physical, social, and cultural fracture of the territory caused by processes of institutional neglect, segregation, and inequality. The study analyzes how these contexts of crisis foster the emergence of artistic practices that act as tools for resistance, identity building, and the symbolic repair of space. Through a comparative analysis between the Bronx (New York), place where hip hop was born, and Torrejón de Ardoz (Madrid), point of entry of the movement in Spain, it explores how hip hop emerges as a creative response to rupture. In Madrid, special attention is paid to the role of the U.S. military base and “imported modernity” (visible in examples such as the Corea Building or El Encinar) as catalysts for a cultural exchange that bypassed the institutional blockade of the Franco regime and allowed the entry of new urban languages. The main contribution of this research is the proposal of architecture as the fifth element of hip hop. Architecture is not a mere stage, but a discipline that sets the rules of the game: the wall as a canvas for graffiti, the pavement as technical support for breaking, and the urban void as a resonance chamber for rap. Ultimately, the analysis demonstrates how hip hop resignifies marginal spaces, transforming fracture into identity and transient places into a stage for community.
Description
Editor version
Rights
Os titulares dos dereitos de autor autorizan a visualización do contido desta obra a través de Internet, así como a súa reprodución, gravación en soporte informático ou impresión para uso privado ou con fins de investigación. En ningún caso se permite o uso lucrativo deste documento. Estes dereitos afectan tanto ao resumo da obra como ao seu contido. Los titulares de los derechos de propiedad intelectual autorizan la visualización del contenido de este trabajo a través de Internet, así como su reproducción, grabación en soporte informático o impresión para su uso privado o con fines de investigación. En ningún caso se permite el uso lucrativo de este documento. Estos derechos afectan tanto al resumen del trabajo como a su contenido.







